راهنمای والدین برای مداخله در دعوای کودکان
راهنمای والدین برای مداخله در دعوای کودکان

وقتی که فرزندان شما کوچک هستند، مهمانی‌های خانوادگی یا دوستانه می‌تواند کابوس شما باشد. یکی از اتفاقات رایج دعوای کودکان همسن و سال در چنین فضایی است. والدین از بروز این اتفاق دستپاچه می‌شوند و نمی‌دانند باید از خود چه واکنشی نشان دهند. در چنین شرایطی والدین چگونه باید در دعوای کودکان مداخله کنند؟

اگر از تعداد زیادی از والدین این سوال را بپرسید، هرگز نمی‌توانید به جواب واحدی برسید. هر کسی شیوه خاص خودش را دارد. شیوه‌ای که ممکن است درست یا غلط باشد. برخی از والدین خود را درگیر ماجرای بچه‌ها نمی‌کنند، برخی در دعوای کودکان طرف فرزند خودشان را می‌گیرند، برخی دیگر در دعوا از طرف مقابل طرفداری می‌کنند و گاهی هم والدین او را مقصر می‌دانند.

آیا دعوای کودکان طبیعی است؟

بروز ناسازگاری و دعوا میان کودکان غیرطبیعی نیست. آن‌ها احتمالا در یکی از مراحل رشد خود قرار دارند. نسبت به بعضی چیزها حساسیت به خرج می‌دهند و برای دعوا تحریک می‌شوند.

برای مثال کودکان ۳ ساله احساس مالکیت سخت گیرانه‌ای نسبت به وسایل، البسه و اسباب بازی‌های خودشان دارند. آن‌ها دوست ندارند مایملک خود را با کودک دیگری شریک شوند و در مورد این موضوع با هیچ کسی شوخی ندارند. همین موضوع هم یکی از عوامل بروز دعوای کودکان است.

یا کودکانی که در سنین دبستان یا بالاتر هستند، هنگام بازی یا هر فعالیت دیگری در مدرسه ممکن است درگیر دعوایی با کودکان دیگر شوند. چرا که بزرگ‌ترها رئیس مآبانه رفتار می‌کنند و اگر کوچک‌ترها تاییدشان نکنند، دعوایی میان این کودکان شکل خواهد گرفت.

آموزش مهارت‌های اجتماعی به کودکان از مهم‌ترین وظایف والدین و مربیان آن‌ها در سنین پایین است. کودکی که از ابتدا، آموزش‌های درست و کارآمدی دریافت کرده باشد، در زندگی اجتماعی خود نیز موفق‌تر خواهد بود. اما کدام مهارت‌های اجتماعی از همه مهم‌تر است و چگونه باید آن‌ها را آموزش داد؟ ما به شما خواهیم گفت:

آموزش مهارت‌های اجتماعی به کودکان – قسمت اول

آموزش مهارت‌های اجتماعی به کودکان – قسمت دوم

اثرات واکنش والدین هنگام دعوای کودکان

اگر از درست بودن نوع واکنشی که در دعوای کودکان نشان می‌دهید مطمئن نیستید، حتما تا پایان این مقاله همراه ما باشید.
اگر از درست بودن نوع واکنشی که در دعوای کودکان نشان می‌دهید مطمئن نیستید، حتما تا پایان این مقاله همراه ما باشید.

همه برخوردهایی که بالاتر در مقدمه گفتیم و چگونگی واکنش دادن افراد به دعوای کودکان بستگی به نگرش و طرز تفکر آن‌ها دارد. اما اگر از درست بودن نوع واکنشی که نشان می‌دهید مطمئن نیستید، حتما تا پایان این مقاله همراه ما باشید. چرا که واکنش شما در دعوای کودکان، تاثیر زیادی بر رفتار و شخصیت فرزندتان در بزرگسالی خواهد داشت.

برای مثال ممکن است کودکتان را در یک دوراهی قرار دهید و دست و پای او را با یک تضاد ببندید. از طرفی به او می‌گویید که نباید کوتاه بیاید و بگذارد کسی حقش را پایمال کند و از طرفی او را از هر رفتار، حرف یا واکنش پرخاشگرانه یا ستیزه جویانه‌ای منع می‌کنید. در صورتی که او جز این‌ها روشی برای احقاق حقش نمی‌شناسد. دادن اطلاعات و راهکارهای نصفه و نیمه به کودک او را گیج و سردرگم می‌کند.

اشتباهات والدین در دعوای کودکان

در میان همه راهکارها و تصمیمات والدین، بعضی از اشتباهات رایج‌تر و شاید مخرب‌تر است. اگر این موضوع را بدانید احتمالا از تکرار آن خودداری می‌کنید و به دنبال راهکار جایگزین بهتری می‌گردید. به همین دلیل چندتا از مرسوم‌ترین اشتباهات والدین هنگام دعوای کودکان را آورده‌ایم.

مداخله سریع

شما نباید هر موقع فرزندتان درگیر دعوای کوچک یا بزرگی با دیگر کودکان شد،‌ سریع مداخله کنید. به او یاد بدهید که چنین وقت‌هایی اول باید سعی کند با کلام  رفتار قاطعانه و درست خود، به نتیجه برسد. بارهای اول در کنار او حضور داشته باشید اما به او اجازه دهید که خودش مشکلش در دعوا را با دیگر کودکان حل کند. حضور شما به او نشان می‌دهد که از حمایت شما برخوردار است. با این همه ممکن است او در دفعات اولی که دعوای کودکان را تجربه می‌کند، کاملا موفق نشود. به او سخت نگیرید و با راهنمایی راه و روش حل مشکلات در دعوا را به او بیاموزید.

چنین موضوعاتی او را برای حضور موثر در مهد کودک، مدرسه و جامعه آماده می‌کند. اگر وسیله‌اش را برداشته‌اند، در صف به نا حق جلو زده‌اند،‌ به او توهین کرده‌اند، او را هل داده‌اند یا هر مشکل دیگری، به سرعت مداخله نکنید. به او اجازه بدهید که برای احقاق حقوقش قدم بردارد. اگر موفق نبود به پشتیبانی از او برخیزید و به او آموزش دهید که چه کارهایی باید بکند.

مداخله مستقیم

اگر کودکتان به سراغتان آمد و خواست که در دعوای پیش آمده طرف او را بگیرید، به او بگویید که به توانایی او برای حل مشکلات خودش اطمینان دارید. همراه او بروید اما هرگز مستقیما وارد دعوای کودکان نشوید. والدین در این مرحله تنها قرار است حمایت خود را به فرزنداشان نشان دهند.

برای مثال اگر در دعوای کودکان، کسی اسباب بازی فرزندتان را بدون اجازه و رضایت او برداشته،‌ برای بازپس گرفتن اسباب بازی به سراغش نروید. این کار شما هم به ضرر کودک خودتان و هم به ضرر آن کودک دیگر است. در چنین شرایطی بهتر است کودکتان را تشویق کنید که با رفتار و کلام مناسب و درست به دنبال حق خود برود.

شما باید مستقل بودن را به فرزندتان بیاموزید. استقلال او همیشه هم چیز بدی نیست. در مقاله زیر توضیحات بیشتری پیرامون استقلال و استقلال طلبی در کودکان آورده‌ایم:

استقلال‌طلبی در کودکان

دعوت کودک به خشونت

این یکی از مهم‌ترین نکات در مورد مداخله در دعوای کودکان است. کودک شما نباید صرفا به عنوان یک آینه رفتار طرف مقابل خود را تکرار کند پس هرگز به او جملاتی مثل: «اگر کسی تو را زد، تو هم بزنش» نگویید. چنین توصیه‌هایی اشتباه و مخرب هستند.  هیچ پدر و مادری به دنبال تربیت فرزندی خشن و پرخاشگر نیست.

شما باید از کودکتان بخواهید در برابر کسی که او را اذیت می‌کند، بایستد. از خود دفاع کند و به او بگوید که حق ندارد او را بزند یا به او زور بگوید.

سرزنش کودک در جمع

شما وظیفه دارید تحت هر شرایطی پشت کودکتان باشید. کودک نیاز دارد از حمایت والدین مطمئن باشد. پس حتی اگر در دعوای کودکان،‌ مقصر فرزند شما است، باز هم او را در جمع سرزنش نکنید. او را به کناری بکشانید، از او بپرسید که چه اتفاقی افتاده است؟ چرا رفتار بدی داشته و آیا پشیمان است یا نه!

حمایت شما از طرف مقابل دعوای کودکان، به فرزندتان احساس طرد و رهاشدگی می‌دهد. او سرخورده خواهد شد و بیش از پیش لجبازی و پرخاشگری خواهد کرد. سعی کنید بعد از حرف زدن با فرزندتان او را متقاعد کنید که با هم برای عذرخواهی، دلجویی و آشتی به سراغ کودک دیگر بروید. به او بفهمانید که رفتار درست در چنین شرایطی چیست.

برچسب نزنید

اینکه به فرزندتان بگویید: «ترسو نباش!» همانقدر بد است که به او بگویید: «اگر کسی تو را زد، تو هم بزنش». پس از دعوای کودکان، ‌وقتی فرزندتان ناراحت و آزرده خاطر پیش شما، که مامن آرامش او هستید،‌ می‌آید، از گفتن جملاتی مثل: «باز کتک خوردی؟ چقد به تو گفتم ترسو نباش؟ چرا از خودت دفاع نکردی؟ تو تا ابد بی دست و پا و مطلوم باقی می‌مانی و …» پرهیز کنید.

او آسیب دیده و از کتک خوردن یا مورد طلم واقع شدنش خوشحال نیست. پس با سوال‌هایی مثل: «چرا هییچی نگفتی؟ همینطوری ایستادی تا او هر کار می‌خواهد بکند و هر چه می‌خواهد بگوید؟» که خود کودک هم جوابی برایشان ندارد،‌ او را اذیت نکنید. شما الگوی او هستید و باید با او برخوردی داشته باشید که انتظار دارید او در دعوای کودکان از خود نشان دهد. برخوردی آرام منطقی و آموزنده.

چه باید کرد؟

برخورد بدون خشونت شما در دعوای کودکان مهم و حائز اهمیت فراوان است.
برخورد بدون خشونت شما در دعوای کودکان مهم و حائز اهمیت فراوان است.

شما باید آینه و الگویی درست برای فرزند خودتان و کودک طرف مقابل در دعوای کودکان باشید. برخورد بدون خشونت شما در این مرحله مهم و حائز اهمیت فراوان است. برای مثال اگر کتک کاری در دعوای کودکان پیش آمد، فارغ از اینکه مادر کودکی هستید که کتک می‌زند یا کودکی که کتک می‌خورد، ‌بهتر است دست کودکی که کتک می‌زند را با اقتدار ولی بدون خشونت بگیرید و به او بگویید: این کار خوبی نیست. تو حق نداری به بقیه آسیب بزنی.

یا در مثالی که کودکی اسباب بازی کودک دیگری را برداشته به کودکی که اسباب بازی را برداشته بگویید: این مال شما نیست. یکی از اسباب بازی هایش را به دستش بدهید و بگویید که آن مال خودش است. سپس رو به دو کودک بگویید: اما شما می‌توانید اسباب بازی‌هایتان را با هم شریک شوید تا بیشتر به شما خوش بگذرد.

رفتار شما باید بدون خشونت، مهربانانه و بدون سوگیری باشد تا هیچ یک از طرفین دعوای کودکان خجالت زده، آزرده یا مظلوم واقع نشوند.

دعواهای بد و زیاد ممکن است کودک شما را در روند دوست یابی به دردسر بیاندازد. دوست یابی کودکان از جمله مسائلی است که باید توسط خانواده به کودک آموزش داده شود.چرا که این موضوع نیز یکی از موضوعات مهم در آینده کودک است.

دوست یابی کودکان

ارسال یک پاسخ

لطفا دیدگاه خود را وارد کنید!
لطفا نام خود را در اینجا وارد کنید